Αποσπάσματα της συνέντευξης του Miguel Mario Díaz-Canel Bermúdez, Πρώτου Γραμματέα της Κεντρικής Επιτροπής του Κομμουνιστικού Κόμματος της Κούβας και Προέδρου της Δημοκρατίας, στην Kristen Welker, δημοσιογράφο του Meet the Press του NBC News, στο Μνημείο José Martí στις 9 Απριλίου 2026.
Kristen Welker: Αλλά όσον αφορά αυτό που βιώνει ο κουβανικός λαός -το είδαμε με τα μάτια μας- υπάρχουν άνθρωποι που υποφέρουν στους δρόμους της Αβάνας, της πρωτεύουσας. Δεν είναι καιρός η Κούβα να αναλάβει την ευθύνη, να κοιτάξει στον καθρέφτη και να αλλάξει το οικονομικό σύστημα της Κούβας υπέρ των ανθρώπων που υποφέρουν;
Miguel M. Díaz-Canel: Διεξάγουμε πάντα πολύ αυτοκριτικές αναλύσεις της πραγματι-κότητάς μας και προσπαθούμε συνεχώς να μεταμορφώσουμε και να αλλάξουμε με επαναστατικό τρόπο αυτό που κάνουμε ώστε να βελτιωθούμε, αλλά αυτό δεν έχει καμία σχέση με το πολιτικό σύστημα.
Το πολιτικό μας σύστημα δεν είναι αυτό που μας εμποδίζει να προχωρήσουμε. Επαναλαμβάνω ότι αυτός που ευθύνεται είναι ο αποκλεισμός που επέβαλε η κυβέρνηση των Ηνωμένων Πολιτειών. Οι ίδιοι άνθρωποι που υποφέρουν από αυτές τις συνθήκες σήμερα -και ένα σημαντικό μέρος των οποίων καταλαβαίνει ποιος είναι ο πραγματικός ένοχος- είναι οι άνθρωποι που έχουν εγκρίνει, μέσω διαφόρων λαϊκών διαβουλεύσεων και δημοψηφισμάτων, το πολιτικό σύστημα που υπερασπιζόμαστε. Το πολιτικό μας σύστημα έχει σχεδιαστεί για τον λαό. Έχει σχεδιαστεί για κοινωνική δικαιοσύνη. Είναι σχεδιασμένο έτσι ώστε να μπορούμε όλοι να προχωρήσουμε. Και φαίνεται να ενοχλεί άλλους στον κόσμο λόγω του τι μπορεί να αντιπροσωπεύει, επειδή είναι ένα σύστημα για εμάς –όχι ένα σύστημα που θέλουμε να επιβάλουμε σε κανέναν– και έτσι το μπλοκάρουν με αυτόν τον τρόπο. Γιατί, βλέπετε, δεν μιλάμε μόνο για αποκλεισμό. Μιλάμε για έναν αποκλεισμό που είναι ασυνήθιστος – είναι ο μεγαλύτερος στην ανθρώπινη ιστορία, ο πιο τρομακτικός. Ένας αποκλεισμός που, επιπλέον, δεν είναι μόνο εναντίον του κουβανικού λαού, αλλά και εναντίον του αμερικανικού λαού, και, επιπλέον, έχει διεθνοποιηθεί. Οι Αμερικανοί επιχειρηματίες δεν μπορούν να επενδύσουν στην Κούβα – γιατί; Οι Αμερικανοί πολίτες δεν μπορούν να επισκεφθούν ελεύθερα την Κούβα – γιατί; Σε κυρώσεις υπόκεινται και πολίτες άλλων χωρών, επιχειρηματίες από άλλες χώρες.
Kristen Welker: Αλλά μπορείτε να κάνετε εμπόριο με άλλες χώρες.
Miguel M. Díaz-Canel: Μπορούμε να εμπορευόμαστε, με πολλούς περιορισμούς -πολλούς περιορισμούς !- επειδή οι νόμοι του αποκλεισμού έχουν διεθνοποιηθεί μέσω της εφαρμογής του Τίτλου ΙΙΙ του νόμου Helms-Burton. Πρέπει να κάνετε πολλή έρευνα, πρέπει να το εξετάσετε διεξοδικά, επειδή η αφήγηση στα μέσα ενημέρωσης και οι αφηγήσεις στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης που προωθούν το μίσος και τη σύγχυση δεν είναι ρεαλιστικές. Νομίζω ότι πρέπει επίσης να εξετάσουμε κριτικά αυτό το θέμα. Και εμείς στην κυβέρνησή μας, μαζί με τον λαό μας, παραμένουμε προσηλωμένοι στο να το μεταμορφώσουμε και να προχωρήσουμε μπροστά, και σ’ αυτό περιλαμβάνεται το ξεπέρασμα αυτών των καταστάσεων.
Kristen Welker: Ας μιλήσουμε για το μέλλον. Η Κίνα και το Βιετνάμ έχουν ενστερνιστεί το μονοκομματικό σύστημα και έχουν κάνει αλλαγές. Γιατί δεν μπορούσε να κάνει το ίδιο και η Κούβα;
Μιγκέλ Μ. Ντίας-Κανέλ: Η Κίνα και το Βιετνάμ είναι χώρες που οικοδομούν τον σοσιαλισμό, όπως η Κούβα. Πρέπει να ειπωθεί ότι η Κίνα και το Βιετνάμ - έχω μελετήσει εκτενώς τις μεταρρυθμίσεις στην Κίνα και το Βιετνάμ και τις έχουμε λάβει ως σημείο αναφοράς για την Κούβα - σε ένα σημείο αντιμετώπισαν επίσης τις συνέπειες των καταναγκαστικών μέτρων και των κυρώσεων από τις Ηνωμένες Πολιτείες και υπέστησαν αποκλεισμούς, αποκλει-σμούς που διήρκεσαν μικρότερο χρονικό διάστημα, περίπου μια δεκαετία. Μόλις βγήκαν από αυτούς τους αποκλεισμούς, είχαν κάθε ευκαιρία να αναπτύξουν την ικανότητά τους για σοσιαλιστική οικοδόμηση. Εφάρμοσαν μια σειρά μεταρρυθμίσεων και μέσω αυτών των μεταρρυθμίσεων απέδειξαν ότι ο σοσιαλισμός, υπό την ηγεσία ενός μόνο κόμματος, είναι βιώσιμος και ικανός να επιτύχει σημαντική οικονομική, κοινωνική και τεχνολογική πρόοδο. Σήμερα, η Κίνα είναι μια μεγάλη παγκόσμια δύναμη.
Διατηρούμε συνεχή επικοινωνία. Είμαστε αδελφά έθνη, τα κόμματά μας μοιράζονται μια βαθιά διακομματική σχέση και ανταλλάσσουμε συνεχώς απόψεις για τις αντίστοιχες διαδικασίες μας. Το θέμα είναι ότι η Κούβα έχει επίσης τις δικές της μοναδικές συνθήκες. Η Κούβα είναι ένα νησιωτικό έθνος, που βρίσκεται μόλις 90 μίλια από τις Ηνωμένες Πολιτείες. Η Κούβα είναι μια χώρα που δέχεται επίθεση και ο αποκλεισμός δεν έχει αρθεί – ισχύει για πάνω από εξήντα χρόνια, όπως σας έλεγα. Επομένως, δεν μπορέσαμε να χτίσουμε αυτό που ονειρευόμασταν ή αυτό που θέλαμε να είμαστε. Έχουμε πολλά ημιτελή σχέδια επειδή ο αποκλεισμός τα εμπόδισε, παρόλο που υπάρχουν άνθρωποι που δεν το καταλαβαίνουν αυτό.
Θα ήθελα να σας πω κάτι άλλο: Το εκτίμησα πολύ κατά τη διάρκεια του τελευταίου μας ταξιδιού στην Κίνα και το Βιετνάμ. Όταν κοιτάξετε τις περιόδους μεταρρυθμίσεων και τις εποχές που η Κίνα και το Βιετνάμ μπόρεσαν να ισχυροποιηθούν, θα δείτε οτι ξεκίνησαν από μια λιγότερο ευνοϊκή κατάσταση όσον αφορά τις υποδομές και την ανάπτυξη από ό,τι ίσως έχει σήμερα η Κούβα. Θα πρέπει λοιπόν να πούμε στην κυβέρνηση των ΗΠΑ: Σταματήστε τον αποκλεισμό και ας δούμε πώς θα τα πάμε! Ας δούμε αν η Κούβα, με όλες τις δυνατό-τητες που διαθέτει - αν, ακόμη και κάτω από τον αποκλεισμό, ήταν σε θέση να πετύχει νίκες - τι δεν θα μπορούσε να κάνει αν δεν ήταν κάτω από τον αποκλεισμό. Επειδή μπορέσαμε ακόμη και να δείξουμε αλληλεγγύη ενώ βρισκόμασταν υπό αποκλεισμό. Γιατί οι Ηνωμένες Πολιτείες πρέπει να ξοδεύουν εκατομμύρια; Αν είμαστε τόσο ανίκανοι, αν είμαστε τόσο ανόητοι όσο θέλουν να μας παρουσιάζουν, αν είμαστε τόσο στενόμυαλοι, αν είμαστε τόσο συντηρητικοί, γιατί τότε επιμένουν τόσα χρόνια να ξοδεύουν εκατομμύρια –χρήματα που συνεισφέρουν οι φορολογούμενοι, δηλαδή ο αμερικανικός λαός– σε ανατρεπτικά σχέδια, σε αποκλεισμούς, στη συντριβή της Κουβανικής Επανάστασης; Γιατί δεν μας αφήνουν να πέσουμε μόνοι μας, αν αυτό πιστεύουν; Μήπως δεν είναι πρόθυμοι να αναγνωρίσουν ότι μια Κούβα χωρίς αποκλεισμό θα ήταν ικανή να επιτύχει επίπεδα οικονομικής και κοινωνικής ανάπτυξης με εκτεταμένο αντίκτυπο και να αποδείξει ότι άλλες λύσεις είναι δυνατές στον κόσμο, ότι άλλα μοντέλα είναι δυνατά στον κόσμο;